Bildiğiniz gibi Exchange sürümlerinde Update Rolluplar ile birçok hata giderilip gerekli update konfigurasyonları gerçekleştiriliyor.Hali hazırda Exchange 2010 için update rollup 4 bulunmakla birlikte birçok organizasyonda projeler kapsamında Update Rollup 3 “˜ü kuruyoruz.

Buradaki önemli nokta UR kurulumları sırasında tüm exchange servislerinin durdurulması, owa dizinlerinin baştan yaratılması ve bu sebeple iis servislerininde durması.Bu sebeple üzerinde çalışan Exchange hizmet veremez duruma gelmektedir.

Eğer UR paketlerini bir DAG sunucusu üzerine kuracaksak ekstradan dikkat etmemiz gereken stepler bulunuyor.Active veritabanının diğer dag üyelerine taşınması, database copy’nin suspend edilmesi , forefront varsa disable edilmesi gibi.

Exchange gurusu dostlarımdan Serkan’ın bu konuyla ilgili güzel bir yazısı bulunuyor.Onu inceleyebilirsiniz.

Exchange 2010 DAG Sunucularına Update Rollup 1 Kurulumu

Exchange 2010 SP1 üzerinde ise scripts klasöründe bu işlemi otomatik gerçekleştirebileceğiniz iki scriptiniz bulunuyor.

StartDAGServerMaintenance.ps1 ve StopDAGMaintenance.ps1

Bu scriptler sayesinde

• DAG sunucuları üzerinde Suspend-MailboxDatabaseCopy çalıştırılır
• Cluster üzerindeki node durdurulur, böylece Primary Active Manager olması engellenir
• Tüm active dbler diğer dag üyelerine taşınır
• Resume-MailboxDatabaseCopy komutu çalıştırılır.
• Node üzerindeki cluster resume edilir.

Böylece iki script sayesinde DAG sunucuları üzerinde UR kurulumlarını için ön hazırlıkları tamamlayabiliriz.

Windows Server 2008 R2 üzerinde NLB konfigurasyonu için sık sorulan birkaç soruya cevaplar vermek istedim.Bunları kısaca inceleyelim.

NLB için özel network adaptorlerine ihtiyaç varmıdır?

Hayır yoktur.Burada önemli olan network kartının mac adresinin dinamik değişebiliyor oluşudur.Sahip olduğunuz network kartıda yüksek olasılıkla bunu destekleyecektir.

Bir NLB yapısında maximum kaç host barınabilir?

Toplamda 32 node desteği bulunmaktadır.

Tek bir network kartı ile NLB yapabilirmiyim?

Windows Server 2008 R2 üzerindeki yeniliklerden bir taneside NLB konfigurasyonunu tek interface ile gerçekleştirebilmenizdir.

Exchange 2010 üzerinde CAS Array oluşturmayı düşünüyorsanız şu bilgiyi mutlaka göz önünde bulundurmanız gerekli.Aynı sunucu üzerinde NLB ve Failover Clustering kullanamıyorsunuz.Yani Bir sunucu üzerinde mailbox rolünü kurup bunu DAG üyesi yaptıysanız , aynı sunucuya CAS’da kurabilirsiniz ama bu CAS’ı NLB kullanarak CAS Array’ine alamazsınız.
Microsoft burada external bir load balancer kullanmanızı öneriyor.

Failover Cluster konsolu altında CSV eklediğinizde arayüzden bunu tekrardan kaldırma şansınız yok.İçerisine bir disk eklemesenizde CSV hep orda duracaktır.Bunu sizde benim gibi kullanmadığınız zamanlar kaldırmak istiyorsanız aşağıdaki komut işinizi görecektir.

Get-Cluster | %{$_.EnableSharedVolumes = "Disabled"}

Hepimizin bildiği NTFS aslında clustered bir dosya sistemi değildir.Aynı anda sadece tek bir sunucunun erişim yapması için tasarlanmıştır birden fazla sunucu aynı anda erişim sağlayamaz.

Yalnız bir cluster yapısı düşündüğünüzde genel mantık şu şekildedir.Nodelardan birisi aktiftir ve kaynakları üzerinde tutar diske erişim sağlayabilir.Cluster üzerindeki service yada application diğer node üzerine taşınacaksa öncelikle fiziksel diskteki kaynak dismount edilir ve diğer node’a taşınıp aktif hale getirilir.Burada birkaç saniyelik downtime’a düşme durum vardır.

Yalnız bu özellikle cluster yapısında sanal makinalar bulunuyorsa istenmeyen bir şeydir.Özellikle Live Migration gibi teknolojilerde hiçbir kayıp olmadan geçiş bizim için önemlidir.

R2 ile birlikte buna karşılık yeni bir yapı mevcut.Cluster Shared Volume (CSV) özelliği ile burada yeralan tüm disklere yapıdaki tüm nodeların erişim şansı bulunuyor.Yani diskler eskiden olduğu gibi aktif olan node altında yer almıyor tüm nodelar tarafından görünür halde karşımıza çıkıyor.

CSV yapısı %systemroot%\clusterStorage altındaki dizinde Volume1-Volume2 gibi isimlerle yer alıyor.

Böylece farklı bir node içerideki VHD’yi başlatmak istediğinde belirli bir süre geçmesine gerek kalmıyor çünkü hali hazırda herkes bu volumelere erişim sağlayabiliyor.

Diğer yazılarda CSV konfigurasyonlarına değineceğim yalnız bilmeniz gereken çok önemli bir ayrıntı var.CSV’yi aktif etmek istediğinizde de size söylendiği gibi bu yapı sadece Hyper-v destekliyor.

Windows Server 2008 R2 Failover Cluster konsolunu inceledikçe yeni özellikleri keşfetmeye devam ediyorum.Eklenen yeni özelliklerinden biriside Auto Start kutucuğu.

Cluster konsolu altında oluşturduğunuz herhangi bir grubun özelliklerine geldiğinizde Auto Start kutucuğunu görebilirsiniz.

Varsayılan oluşturulan cluster grupları için bu ayar işaretli gelecektir.Yaptığı işlem ise basit.Herhangi bir cluster servis yada application offline durumu düştüğünde tekrardan recover edilmesini otomatik gerçekleştiriyor.Yani online durumu otomatik olarak geçiş gerçekleşiyor.Özellikle Virtual Machinelerin olduğu bir cluster yapısında priority olarak düşünebilirsiniz bu ticki.Node offline durumu düştüğünde düşük öncelikle gruplardan bu işareti kaldırırsınız ve yüksek öncelikli örneğin sanal makinaların blunduğu grup otomatik olarak online duruma geçer.

Şuna dikkat etmeniz gerekli.Eğer grup üzerinden bu ticki kaldırırsanız mutlaka manuel olarak bu grubu size online’a çekmeniz gerekiyor.Aksi takdirde kendisi herhangi bir aksiyon almayacaktır.

Windows Server 2008 R2 öncesi herhangi birine, cluster üzerinde hak vermek istediğinizde ya full control hakkı veriyordunuz yada kullanıcıya hiçbir hak vermiyodunuz.R2 ile birlikte gelen yeniliklerden biriside artık belirli kullanıcılara “read-only cluster access” hakkını atayabilirsiniz.

Örneğin yapınızda cluster’ı yöneten farklı adminler varsa belirli hesaplara değişiklik yapmadan sadece read hakkı verebilirsiniz.Böylece bu hesaplar, herhangi bir grubu offline edemeyecek yada komple node’u evict edemeyecektir.

Bu işlemi gerçekleştirmek için Failover Cluster Manager penceresinde cluster ismine sağ tıklayıp özelliklerine girdiğinizde Cluster Permission tabında istediğiniz kullanıcı için read hakkı görebilirsiniz.

Bu hakkı powershell ile vermek istediğinizde ise aşağıdaki komut işinizi görecektir.

Grant-ClusterAccess domain\user ““readonly