Birçok senaryo gelebilir aklınıza.Vista DVD’sinden otomatik kurulum yapmak istiyorsunuz yada biraz daha komplike olarak,sysprep çalıştırıp SID,computer name vb leri atıp bilgisayarı yeniden başlattınız.Amacınız bu haldeyken bilgisayarın bir imajını alma ve diğer varolan tüm bilgisayarlara dağıtma.Tabiki Vistada artık 3.party imaj programları yerine imagex’i kullanabiliriz.Bunun için şu yolu izleyelim.Bir windows PE cd’si oluşturalım.Sonrasından bunu DVD’den unattend kurulum içinde kullanabiliriz.Bu Windows PE’yi oluştururkende içerisine imagex’i gömelim.Böylece syspreplenmiş ve açılmayı bekleyen vistanın imajını tam ara noktadayken Windows PE cd’si ile başlatarak imagex kullanıp alalım.Bunun için tabiki imagex entegre edilmiş bootable bir windows PE oluşturmamız gerekiyor.

Öncelikle elinizde WAIK(Windows Automated Installation Kit) olmak zorunda.Ardından başlat/programlar/windows pe tools command promt’u açarız.Sırasıyla

-copype.cmd x86 c:\winpe_x86

-copy “C:\Program Files\Windows AIK\Tools\x86\imagex.exe” “C:\winpe_x86\ISO

komutlarını girelim.Ardından C:\winpe_x86\ISO dizini altında wimscript.ini isminde bir dosya oluşturalım ve içine

[ExclusionList]
ntfs.log
hiberfil.sys
pagefile.sys
“System Volume Information”
RECYCLER
Windows\CSC
[CompressionExclusionList]
*.mp3
*.zip
*.cab
\WINDOWS\inf\*.pnf

dizinlerini girelim.Artık isomuzu oluşturabiliriz.Tabiki bunuda WAIK sayesinde yapabiliyoruz.

-oscdimg -n -bC:\winpe_x86\etfsboot.com C:\winpe_x86\ISO C:\winpe_x86\winpe_x86.iso
komutuyla dizin altına iso dosyamızı oluşturduk.Artık bu iso’yu cdye yazarak imagex entegre edilmiş bir Windows PE cd’sine sahip olabiliriz.

Windows Deployment Services’in en güzel özelliği kurulumlarımızı otomatikleştirmek.Fakat RIS’de ve WDS’de dikkat ettiyseniz standart bir konfigurasyon yapıp image ve boot dosyalarınızı oluşturup birde unattend.xml oluşturmanıza rağmen client tarafında network boot birinci seçenek ise F12′ye basılmasını isteyecektir.Bana göre full otomatik bir kurulumun mantığına aykırı olan bu özelliği tabikide WDS üzerinden alt edebiliyoruz.Yapmamız gereken WDS konsolunda ilgili sunucunun özelliklerine gelerek boot sekmesinde default boot program olarak

Boot\x86\pxeboot.n12

seçmek olacaktır.Bu ayarlamadan sonra client eğer networkten boot edilecek şekilde ayarlandıysa otomatik olarak network boot’u seçerek WDS’ye bağlanacak ve windows PE ile işlemlerini gerçekleştirecektir.

Windows Deployment Services , önceki sürüm olan RIS’ın geliştirilmiş versiyonudur diyebiliriz.WDS sayesinde varolan vista kurulumlarımızı otomatikleştirebilir ve network üzerinden toplu kurulumları gerçekleştirebiliriz.Yani her client üzerine elimizde DVD ile gitmemize gerek kalmayacaktır.Peki WDS’nin RIS’ten farkları nelerdir? Şöyle kısa bir inceleme yapacak olursak;

- Windows Vista ve Windows Server 2008 deploy imkanı
- Windows PE isimli boot işletim sistemi
- Windows image (.wim) dosyalarını kullanarak image bazı kurulumlar
- Geliştirilmiş PXE sunucu desteği
- Boot edilecek işletim sistemlerinin seçildiği menudeki yenilikler
- İmajların seçildiği kullanıcı ekranındaki grafiksel yenilikler
- Windows Deployment Services Microsoft Management Console (MMC) eklentisi ve   WDSUTIL komut aracı

Diğer yazılarda WDS ile ilgili ayrıntılara girebiliriz.Bu yazıda ise Server 2003 üzerinde çalışan bir WDS için kullanılan sunucu mode larını inceleyeceğiz.RIS ve WDS arasındaki geçişlerde bu mode ların iyice anlaşılması ve ilişkilerin kurulması oldukça önemlidir.

Öncelikle WDS çalışan sunucunuzun hangi modda çalıştığını kontrol edin isterseniz.Bunun için en kolay yol WDSUTIL aracı.Komut isteminde;
WDSUTIL /get-server /show:config

yazarak yada konsoldaki sunucu özelliklerinden general tabına gelerek çalışılan mod bilgisi öğrenilir.

Şimdi varolan Mode ları inceleyelim.
Legacy Mode:
Bu mode RIS’in karşılığıdır diyebiliriz.Aslında WDS’nin piyasaya sürülmesinin sebebi Vista ve server 2008 deploymentlarını gerçekleştirebilmemiz içindi.Eğer yapımızda bu işletim sistemleri yoksa biz WDS’yi legacy modda kullanarak RIS gibi davranmasını sağlayabiliriz.Bu modda çalışmak için ilk önce RIS’i kurup konfigure etmelisiniz.Ardından WDS kurulumu yapıp konfigure etmeden legacy modda çalışabilirisiniz.

Mixed Mode:
Bu modda çalışırken rısetup ve riprep imajları ile çalışabilir aynı zamanda WDS kullanarak .wim uzantılı imajlarlada deployment gerçekleştirebilirsiniz.Bu modda çalışmak için bir RIS sunucu üzerine WDS konfigure edilir ve eski RIS imajları düzenlenebilir.

Native Mode:Bu mod içerisinde çalışırken yalnızda WDS ile birlikte geklen windows image dosyaları(wim) üzerinde çalışabiliriz.Bu modda çalışmak içinde mantıken RIS’in kurulu olduğu ama konfigure edilmediği bir sunucu üzerine WDS konfigurasyonu yapmamız gerekli.Eğer RIS konfigure edilmişse öncelikle uninstall edilmesi gerekir.

Birde unutmadan şuna değinelim.Bildiğimiz gibi RIS’de BOOT işlemleri için OSCHOOSER kullanılıyordu.WDS’de ise bu yerine Windows PE’ye bıraktı.legacy mode altında yalnızca OSCHOOSER , mixed modda her ikisi birlikte,native modda ise sadece Windows PE çalışacaktır.

Hyper-V yavaş yavaş hayatımıza girmeye başladı.Bir süre sonra değişmezler arasında yerini alacağından şüphe yok.Eğer Hyper-V ile şimdiden içli dışlı olmaya başladıysanız bu eklenti oldukça hoşunuza gidebilir.

Vista için oluşturulan bu gadget sayesinde Hyper-V virtual makinelerinizin durumlarını kontrol edebilir aynı zamanda tek bir klik ile ilgili makineye bağlanabilirsiniz.

http://mindre.net/post/Hyper-V-Monitor-Gadget-for-Windows-Sidebar.aspx

Vista üzerinde Admin şifresini unuttuğumuz için yada başkaları unuttuğu için resetleme işlemini gerçekleştirmemiz gerekebilir.Bunun için 3 farklı yöntem kullanabiliriz.Kısaca bahsetmek gerekirse;

1)Password reset disk oluşturabiliriz.
Vista bize bir password reset disk oluşturma imkanı veriyor.Böylece unutulan admin şifresini resetleyebiliriz.Buradaki dikkat edilmesi gereken konu ise bu disketin tabikide şifreyi unutmadan önce hazırlanması gerekli.Herkesin local admin olarak oturum açtığı bir networkte oldukça zor bir işlem olucaktır.Vista üzerinde Password reset disk oluşturma işlemi için aşağıdaki adımları izleyebiliriz.

-Start‘ a basarak Control Panel‘i açarız.User Accounts and Family Safety ve ardından User Accounts‘a gireriz.
-Sol penceredeki Create a password reset disk e tıklayarak gerekli talimatları izleyerek resetleme diskimizi oluşturabiliriz.Bu bir flash bellek yada disket olabilir.

2-NT Password & Registry Editor aracını kullanabiliriz.
Bu araç sayesinde bilgiyarı cd’den boot ederek SAM databesi üzerinde yapacağımız işlemlerle admin şifresini resetleyebiliriz.Yalnız kullanırken dikkatli olmamız gerekli.Herhangi bir garantisi yoktur.

3-Password Changer aracını kullanabiliriz.
Yukarıdaki programa göre ticari bir yazılım olması sebebiyle daha avantajlı durumda.Herhangi bir sorunda teknik destek alabilirsiniz.39$’dan başlayan bir ücreti bulunmaktadır.

Vista Service Pack 1′in yayınlanmasıyla birlikte internet üzerinde varolan problemleride tartışılmaya başlandı.Bunların en çok karşılaşılanlarına bir göz atalım.

1) Aygıt Sürücü Problemleri:
Aslında Service Pack 1′in açıklanma tarihini erteleyen bir problemdi.Ama hala sorunlarla karşılaşıldığı belitiliyor.Konuyla ilgili şu makaleyi inceleyebilirsiniz.

2) Vista Service Pack 1 ile problem yaşayan programlar:
İlgili makalede Vista Service Pack 1 ile uyumsuz programların bir listesi bulunuyor.Bunu incelemenizde fayda var.

3)Reboot sorunu:
Yayınlanan bir update ile birlikte bazı bilgisayarların sürekli reboot ederek sistemi açmamamları gibi bir sorun belirtilmiş.Update KB937287′dir.Yalnız Microsoft en son olarak bu update’in otomatik olarak windows update ile dağıtılmasını durdurmuştu.

4)Sleep Mode sorunu:
SP1 yüklü bazı bilgisayarları sleep mode’dan uyandırmaya çalışırsak sistemin kilitlendiğiniz görebiliriz.Bu sorunun SP1 yayınlanmadan öncede devam ettiği söyleniyor.

5)The Windows Mobile Device Center sorunu:
Windows Mobile 6 yüklü cihazlarımızı bağladığımızda alakasız bir hata mesajı ile karşılaşabiliriz.Sebebinin Authentication ile ilgili olduğu belirtiliyor

6)Group Policy Management Console sorunu
Vista üzerinden group policy’leri gpmc aracılığı ile yönetiyorsanız sp1 kurulumundan sonra bu aracın uninstall olduğunu unutmamanız gerekiyor.

7)Ses Problemi
KB948481 makalesinde belirtildiği   gibi ses driverları ile ilgili bir problem gözükmekte.

Windows Search Indexing servisi sayesinde vista üzerinde indekslenen dosyalarımıza daha hızlı sorgularla ulaşabiliyoruz.Yani arama yapısınız komple değiştiren bir özellik.Fakat bu servisinde vistadaki diğer servisler gibi sistem performansına etkisi büyük.Bu yüzden bu kullanışlı özelliği iptal etmek isteyebiliriz.Bunun için;

-Bilgisayarıma girerek C sürücüsünün özelliklerine gireriz.

-Genel tabında   “daha hızlı arama için bu sürücüyü dizine ekle” kutucuğunu temizleriz.

-Gelen uyarı penceresinde de bu özelliğin tüm alt klasörlere uygulanmasını seçeriz.

Bilgisayarımızın performansını arttırmak için kullandığımız yöntemlerin başında fiziksel bellek(RAM) ekleme gelmektedir.Çünkü daha fazla bellek demek daha fazla uygulamayı harddiskimizden okumaya gerek kalmadan çalıştırabilmek demektir.Özellikle Windows Vista gibi ,tam olarak kullanıldığınında bir masaüstü şölenine dönüşebilen işletim sistemleri için Ram miktarı oldukça önemli yer tutmaktadır.Fakat RAM miktarını arttırmak belirli bir maliyet istemekte ve kimi zamanda bazı sınırlara takılmaktadır(Anakart üzerindeki slotların yetersizliği)Bu sebeple elinizdeki düşük konfigurasyonlu (ör:512 mb ram) bir pc ile vistayı sorunsuz şekilde çalıştırmak kimi zaman can sıkıcı olabilir.

Bu sebeple Windows Vista ile birlikte yeni bir özellik bizlere sunuldu.Bunun ismi Windows ReadyBoost.Temel olarak bilgisayarımıza ekstra bellek eklemesi yapıyor.Peki bunu nasıl başarıyor? Herhangi bir flash bellek yada USB aygıtı ile.Böylece ekstra RAM satın almaya kalmadan flash belleğimizin istediğimiz kısımlarını ,bilgisayarımızın bellek ihtiyacını karşılaması için ayırabiliyoruz.

Flash sürücüler ek bellek olarak çalıştıklarında,bilgisayar bunların üzerindeki veriyi harddisk üzerindeki bilgiyi okuduğundan daha hızlı okuyacaktır.

Kullanımı ise oldukça basit.Herhangi bir harici belleği bilgisayarımıza takdığımızda özelliklerine girersek ReadyBoost tabını görebiliriz.

Vista kurulumu ile birlikte Windows Defender’de standart olarak gelmektedir.Bu şekilde bir noktaya kadar kötü amaçlı yazılımları engelleyebilir.Fakat sistemimizde zaten güvendiğimiz bir antivirus programı varsa Windows Defender’ı devre dışı bırakarak performans artışı sağlayabiliriz.Bunun için ;

* Denetim Masasını açarız.
* Windows Defender’ı seçeriz.
* Yukarıdaki menuden araçlara geliriz.
* Seçeneklere tıklarız.
* Sayfanın sonundaki Windows Defender’ı kullan kutucuğunu temizleriz.

Vista ile birlikte gelen en büyük gelişmelerden biride performans yöneticisinde olmuş.Görev yöneticisinde işlemcinizi izlerken “kaynak izleyicisi” butonuna basarak yada çalıştıra perfmon yazarak monitorü açabilirsiniz.

En güzel özelliklerinden bir taneside anlık olarak ağı,harddisk,ram kullanımı gösterebilmesi.Bunu yaparkende standartların biraz dışına çıkarak kaynakları kullanan uygulamaların listesini bize verebiliyor.Yani o anda hangi programın harddiske yazmakla uğraştığını ,hangisinin okuma işlemi yaptığını rahatlıkla görebiliyoruz.

Aynı şekilde genel anlamda sistem performansını görebileceğimiz,donanımyada windows hatalarının raporlarını alabileceğimiz “güvenirlik izleyicisi”de kurcalamaya değer.

Vista üzerinde çok sayıda log bulunuyor.Herhangi bir sorun anında logları kullanıcaksak bu karışıklı işimizi zorlaştırabilir ve loglardan kurtulmak isteyebiliriz.Bunun için aşağıdaki batch dosyasını kullabiliriz.

www.anilerduran.com/vistalog.bat

Bildiğimiz gibi Vista ile birlikte hayatımıza yeni bir kavram girdi.Uac yani User Account Control.Türkçeye kullanıcı hesabı kontrolü olarak çevirebiliriz.Burada UAC’ın ne olduğuna ve neler yapabildiğine değinmek yerine UAC’ı nasıl iptal edeceğimizi göreceğiz.

Sırasıyla;

-Msconfig’i açarak tools tabına geçeriz ve “Disable UAP” satırına tıklarız.
-Ardından Launch’a basarız.
Bu işlemden sonra restart etmemiz gerekir.

Aynı zamanda regedit altında:
HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Policies\System EnableLUA anahtarına 0 değerini vermemizde UAC’ı devre dışı bırakacaktır.,

Son olarak denetim masası yani control panel altından bu değişikliği gerçekleştirebiliriz.
-User Account and Family settings altında “Add or remove user account”‘a tıklarız.
-İstediğimiz hesaba tıklarız.
-”Go to the main User Account page” tıkladıktan sonra “Change security settings” linkine tıklarız.
-Burada “Use User Account Control (UAC) to help protect your computer” seçeneğini göreceğiz.Tick’ini kaldırarak bilgisayarı yeniden başlatırız.